Zimowe wycieczki – o czym powinniśmy pamiętać?

Podstawowy ekwipunek na zimowe wycieczki na nizinach i w dolinach

Planując rekreacyjne wyjście do lasu lub spacer łagodnymi dolinami, kluczowym zagadnieniem staje się ochrona przed wilgocią oraz wychłodzeniem organizmu. W takich warunkach najlepiej sprawdza się sprawdzona zasada ubioru „na cebulkę”, która pozwala na bieżąco regulować komfort termiczny w zależności od intensywności marszu. Podstawę powinna stanowić bielizna termoaktywna. Obecnie niezwykle popularna jest ta, wykonana z wełny merino, która grzeje nawet wtedy, gdy jest lekko wilgotna. Na nią zakładamy warstwę izolacyjną, np. techniczny polar lub stretch, a całość wieńczymy kurtką z membraną chroniącą przed wiatrem i mokrym śniegiem. W pogodne dni zewnętrzną kurtkę można z powodzeniem zastąpić softshellem lub puchówką. W niższych partiach terenu kluczowe są również buty.

Wysoka cholewka zapobiega wpadaniu śniegu do środka, a wodoodporna powłoka gwarantuje, że wielogodzinny marsz nie zakończy się przemoczeniem stóp. Na spacery w głębokim śniegu idealne będę popularne śniegowce. Jeśli śniegu napadało naprawdę dużo, do poruszania się po nim niezbędne mogą się okazać rakiety śnieżne oraz kije trekkingowe. Na zalodzonych nawierzchniach niezbędne będą z kolei raczki na buty. To jeden z najbardziej przydatnych elementów zimowego ekwipunku, który w ostatnich latach zdecydowanie zyskuje na popularności.

Wyjście w wyższe góry: sprzęt specjalistyczny i doświadczenie

Sytuacja zmienia się diametralnie, gdy nasze ambicje kierują się ku wyższym partiom gór, takim jak Tatry czy Karkonosze, gdzie warunki mogą przypominać arktyczną ekspedycję. Tutaj zwykła kurtka i dobre chęci to zdecydowanie za mało – poruszanie się w terenie wysokogórskim zimą wymaga specjalistycznego sprzętu, ale przede wszystkim wiedzy z zakresu profilaktyki lawinowej oraz umiejętności technicznych. Oblodzone podejścia, silny wiatr i niskie temperatury sprawiają, że niezbędne stają się raki koszykowe lub automatyczne oraz czekan, który służy do asekuracji i hamowania ewentualnych upadków. W wyższych górach absolutnym standardem powinno być również posiadanie lawinowego ABC (detektor, sonda, łopata), bez którego nie należy wychodzić powyżej granicy lasu w terenie zagrożonym lawinami.

Doświadczenie zdobywane latem w wysokich górach jest cenne, jednak zima pisze zupełnie inne scenariusze, w których orientacja w terenie staje się utrudniona przez mgłę i zatarte szlaki. Zanim ruszysz na grań, sprawdź aktualne komunikaty pogodowe i lawinowe. Jeśli dopiero zaczynasz przygodę z zimowym alpinizmem, rozważ udział w profesjonalnym kursie pod okiem wykwalifikowanych instruktorów, którzy nauczą Cię obsługi sprzętu w praktyce.

Gdzie szukać sprawdzonego sprzętu i jak dobrać parametry?

Są pewne elementy ekwipunku, które przydadzą się zarówno w łatwym, jak i bardziej wymagającym terenie. Zmrok zimą zapada błyskawicznie, dlatego nawet na nizinach warto zawsze mieć w plecaku czołówkę. Podczas wyjść w góry na pewno przyda się dodatkowy zapas baterii. Dobrym pomysłem jest też posiadanie powerbanku, dzięki któremu w krytycznym momencie będziesz w stanie podładować nasz smartfon. W ujemnych temperaturach, kiedy poruszasz się cały czas z włączoną nawigacją, a telefon wyszukuje aktywnej sieci, bateria może się w nim rozładować bardzo szybko. Wbrew pozorom najpewniejszym zabezpieczeniem przed zgubieniem się w terenie nadal pozostaje kompas i mapa, które działają nawet wtedy, kiedy cała elektronika zawiedzie. Kolejnym kluczowym elementem jest termos z gorącą, mocno osłodzoną herbatą. W niskich temperaturach nawadnianie organizmu jest równie ważne jak latem, a ciepły płyn pomaga utrzymać temperaturę ciała. Dodatkowo warto mieć przy sobie chemiczne ogrzewacze do dłoni i stóp, które w sytuacjach awaryjnych mogą okazać się zbawienne. Pamiętaj również o wysokokalorycznych przekąskach, np. batonach energetycznych.

Do plecaka warto spakować także zapasowe rękawiczki, ponieważ te, w których podchodzimy, często mokną od śniegu lub potu. Mokre rękawiczki przy silnym wietrze na grani mogą prowadzić do szybkich odmrożeń. W czasie dłuższych postojów niezwykle przydatna będzie lekka kurtka puchowa. Założona na wierzch zabezpieczy przed szybką utratą ciepła. Przy dobrej pogodzie niezbędnym elementem wyposażenia w czasie poruszania się po śniegu są okulary przeciwsłoneczne o odpowiednim stopniu ochrony przed światłem. W słoneczne dni promieniowanie słoneczne odbijane od białego puchu może wywołać nawet ślepotę śnieżną. Skórę powinniśmy zabezpieczyć kremem z wysokim filtrem UV. Nie zapomnijmy również o apteczce, obowiązkowo z folią termiczną NRC.

Wybór odpowiedniego wyposażenia nie powinien być dziełem przypadku, dlatego warto stawiać na rozwiązania oferowane przez renomowanych producentów, których znajdziesz w specjalistycznym sklepie górskim 8a.pl. Dobór sprzętu powinien być zawsze podyktowany specyfiką Twojej aktywności – wędrówki zimą będą wymagały innej listy ekwipunku niż wyjście na narty skiturowe czy zjazdowe.

Zimowe wycieczki – lista co zabrać?

Odzież (system warstwowy)

• Bielizna termoaktywna: najlepiej z wełny merino lub syntetyczna, która odprowadza wilgoć.
  
  
• Warstwa izolacyjna: techniczny polar, stretch lub lekka kurtka puchowa (tzw. „sweter puchowy”).
  
  
• Kurtka zewnętrzna (hardshell): z membraną chroniącą przed wiatrem i śniegiem.
  
  
• Spodnie trekkingowe: najlepiej z materiału typu softshell lub z membraną.
  
  
• Akcesoria: ciepła czapka, chusta typu Buff oraz zapasowe rękawiczki.
  
  

Obuwie i przyczepność

• Wysokie buty trekkingowe z wodoodporną membraną i odpowiednio sztywną podeszwą lub śniegowce w zależności od terenu.
  
  
• Raczki na buty: niezbędne na oblodzonych szlakach w dolinach i lasach.
  
  
• Stuptuty (ochraniacze na nogawki): zapobiegają wpadaniu śniegu do wnętrza butów.
  
  
• Raki i czekan: niezbędne w wyższe partie gór (wymagają przeszkolenia).
  
  

Bezpieczeństwo i elektronika

• Czołówka: z kompletem zapasowych baterii (zimą zmrok zapada bardzo szybko).
  
  
• Powerbank: niezbędny, ponieważ mróz błyskawicznie rozładowuje baterie w telefonach.
  
  
• Apteczka: wyposażona w folię NRC (koc ratunkowy).
  
  
• Ogrzewacze chemiczne: do dłoni i stóp – potrafią uratować sytuację przy dużym mrozie.
  
  
• Lawinowe ABC (detektor, sonda, łopata): obowiązkowe przy wyjściach w góry o charakterze alpejskim.
  
  

Wyżywienie i nawodnienie

• Termos: z gorącą, słodką herbatą lub kawą.
  
  
• Wielorazowa butelka lub bukłak: z izolacją, aby woda nie zamarzła w rurce.
  
  
• Energetyczne przekąski: batony, orzechy, czekolada lub żele energetyczne, które nie zamarzają na kamień.

Ochrona i orientacja

• Okulary przeciwsłoneczne lub gogle: z filtrem UV, aby uniknąć ślepoty śnieżnej.
  
  
• Krem z filtrem UV: słońce odbite od śniegu operuje znacznie silniej.
  
  
• Mapa i kompas: (lub GPS).