Karolina Jarzębak - „Samozaoranie. Aura farming”

Galeria Sztuki im. Jana Tarasina, pl. Św. Józefa 5, Kalisz

Wernisaż: 22.05.2026, godz. 19.00
Spotkanie autorskie: 22.05.2026, godz. 20.00
Czas trwania: 22.05 – 26.06.2026

Kuratorka: Ada Piekarska
Wstęp wolny

„Samozaoranie. Aura Farming” to opowieść, w której przy zbudowanym przez artystkę Okrągłym Stole, krzyżują się wątki dwóch legend. Jedna to rycerski mit króla Artura i jego wspólnoty szlachetnych wojowników. Druga to mit założycielski III RP – stół, przy którym negocjowano przejście od PRLowskiego autorytaryzmu do liberalnej demokracji. Kontekstem, w którym spotykają się te dwie legendy jest współczesna kultura cyfrowa i poetyka internetowych` debat, w których adwersarze nie dyskutują ze sobą, lecz starają się nawzajem „zaorać”.

Czy okrągły stół rzeczywiście gwarantuje równość, czy raczej maskuje ukryte hierarchie? Wystawa „Samozaoranie: Aura farming” Karoliny Jarzębak, której wernisaż będzie miał miejsce 22 maja w Galerii Sztuki im. Jana Tarasina, podejmuje to pytanie, analizując jedną z najbardziej sugestywnych figur wspólnoty – przestrzeń rozmowy, która obiecuje równość, ale nie zawsze ją realizuje.

Punktem wyjścia dla artystki są zarówno legendy arturiańskie, jak i doświadczenie Okrągłęgo Stołu z 1989 roku – wydarzenia, które na trwałe ukształtowało polską wyobraźnię polityczną. Okrągły Stół funkcjonuje w niej jako symbol kompromisu i porozumienia, ale jednocześnie jako scena napięć, niedopowiedzeń i narastającej nieufności. Jarzębak przygląda się temu pęknięciu, pokazując, że każda wspólnota oparta na idei równości musi mierzyć się z pytaniem o wykluczenie: kto ma prawo zająć miejsce przy stole? Czyja nieobecność pozostaje niewidoczna?

Centralnym elementem wystawy jest okrągły stół – potraktowany nie jako neutralny przedmiot, lecz jako narzędzie organizujące relacje społeczne i polityczne. To wokół niego koncentruje się refleksja nad współczesnymi formami debaty, które coraz częściej przybierają charakter widowiska opartego na konflikcie, natychmiastowej reakcji i spektakularnym „zaoraniu” przeciwnika. Tytułowe „samozaoranie” odnosi się do języka kultury internetowej, w której porażka szybko przekształca się w obraz, mem i przedmiot dalszej cyrkulacji. W tym ujęciu staje się ono modelem funkcjonowania współczesnej wspólnoty – uzależnionej od ciągłęgo napięcia, konfrontacji i spektaklu publicznego upokorzenia.

Drugie pojęcie zawarte w tytule – „aura farming” – prowadzi w stronę mechanizmów budowania wpływu i widzialności. Jarzębak wykorzystuje je, by opisać proces produkowania nastrojów, wyobrażeń i emocji, które kształtują życie społeczne jeszcze zanim zostaną nazwane. „Aura” staje się tu narzędziem władzy: rozdziela to, co poważne i marginalne, silne i słabe, decydując o tym, kto zostaje usłyszany, a kto pominięty.

Wystawa wpisuje się również w szerszy kontekst współczesnych przemian technologicznych i politycznych. Artystka wskazuje, że mechanizmy wpływu nie ograniczają się dziś do instytucji czy programów politycznych, lecz funkcjonują także w obiegu obrazów, memów i algorytmów. W tym sensie dawne figury władzy i organizacji wspólnoty powracają w nowych formach – przeniesione do przestrzeni cyfrowej, w której uwaga i emocje stają się kluczowym zasobem.

„Samozaoranie: Aura farming” to wystawa, która stawia pytania o warunki możliwości wspólnoty we współczesnym świecie. Pokazuje, że idea równości – choć wciąż atrakcyjna i potrzebna – pozostaje uwikłana w mechanizmy wykluczenia, rywalizacji i spektaklu. To propozycja dla odbiorców poszukujących w sztuce narzędzi do krytycznego namysłu nad rzeczywistością – nad tym, jak dziś powstają wspólnoty, kto je współtworzy i kto zostaje poza ich obrębem.