NA ANTENIE: Tytuł tygodnia
Studio nagrań Ogłoszenia BIP Cennik
SŁUCHAJ RADIA ON-LINE
 

Synagoga została zabytkiem. Oburzenie wśród poznańskich żydów

Publikacja: 06.06.2025 g.15:32  Aktualizacja: 07.06.2025 g.15:48 Krzysztof Polasik
Poznań
"To żenujące" - grzmi przewodnicząca Gminy Żydowskiej w Poznaniu. Decyzję o wpisaniu Nowej Synagogi w Poznaniu do rejestru zabytków, na wniosek dwóch stowarzyszeń – Łazęgi Poznańskiej i Ahawas Tora – wydała Wielkopolska Wojewódzka Konserwator Zabytków. Społecznicy chcieli w ten sposób ochronić budynek przed planowaną przebudową na hotel.
synagoga poznań - Wojtek Wardejn
Zabytek z trudną historią. Prace wstrzymane, społecznicy zadowoleni / Fot. Wojtek Wardejn

Spis treści:

    Oburzenia nie kryje szefowa poznańskiej gminy żydowskiej, Alicja Kobus. Sprzedając synagogę prywatnemu inwestorowi, zapewniała, że powstanie w niej także muzeum Żydów.

    Pani konserwator wojewódzka cały czas wyszukuje problemy. Z tego robi się wielki cyrk i wstyd dla Poznania. Przyjeżdżają do mnie różni ludzie, dyplomaci, i wszyscy pytają, co to ma znaczyć

    - stwierdziła Alicja Kobus.

    Hotel da się pogodzić z ochroną?

    Wielkopolska Wojewódzka Konserwator Zabytków, Jolanta Goszczyńska, powołuje się na wartość historyczną i artystyczną budynku. Jej zdaniem, przy dobrym projekcie budowę hotelu można pogodzić z ochroną konserwatorską, która obejmuje nie cały obiekt, a jedynie elementy związane z kulturą żydowską.

    Część murów obwodowych, kopuła wewnętrzna z podtrzymującymi ją filarami, kolebkowe sklepienia skrzydeł północnego, południowego i zachodniego, fragmenty kamiennych i ceglanych okładzin ścian z fryzami – to elementy, które, jak wynika z dostarczonych dokumentów, wciąż są obecne w tym obiekcie

    - zaznaczyła Jolanta Goszczyńska.

    Wpis nieprawomocny. Inwestor może się odwołać

    Decyzja o wpisaniu Nowej Synagogi w Poznaniu do rejestru zabytków nie jest prawomocna. Prywatny inwestor nadal ma czas na odwołanie do Ministerstwa Kultury. Czekamy na jego stanowisko.

    "Kręcą się łapiduchy". Gmina atakuje społeczników

    Alicja Kobus skrytykowała społeczników, którzy od dawna apelowali o objęcie synagogi ochroną konserwatorską.

    Cały czas tam się kręcą łapiduchy, którzy nie mają nic wspólnego z pomysłem i Żydami

    – powiedziała przewodnicząca Gminy Żydowskiej w Poznaniu.

    Jej zdaniem, wpis do rejestru zablokuje inwestycję, a budynek skończy jak zabytkowa kamienica z ulicy Roosevelta, którą ostatecznie trzeba było rozebrać w trybie awaryjnym.

    Nowa Synagoga w Poznaniu pod ochroną

    Decyzję konserwator skomentował Maciej Krajewski ze Stowarzyszenia Łazęga Poznańska. Na łamach portalu Architektura & Biznes stwierdził, że kluczowa była wizja terenowa, która potwierdziła, jak wiele elementów synagogi zachowało się do ochrony. Krajewski jest zadowolony z decyzji, choć – jego zdaniem – mogła zostać podjęta wcześniej.

    Postępowanie rozpoczęte w lutym ubiegłego roku wstrzymało wszelkie prace budowlane. Nowa Synagoga w Poznaniu powstała na początku XX wieku i służyła społeczności żydowskiej do II wojny światowej. Później urządzono w niej krytą pływalnię dla żołnierzy Wehrmachtu.

    Zabytkowy budynek od środka. Byliśmy tam w 2019 roku

    https://radiopoznan.fm/n/SWZwju