Kto ma sumienie? Czym można je zawiesić?

Rafał Regulski zapytał tych, których spotkał na swojej drodze, na ulicy: Czy zdarzyło się Pani/Panu zrobić coś niezgodnie z własnym sumieniem? Mamy sumienie i ono wyznacza nam ramy zachowań, rozpoznajemy je i słyszymy. Tylko dlaczego, kiedy już się odzywa... decydujemy się postąpić wbrew temu naszemu własnemu wewnętrznemu głosowi?

Ile razy stają Państwo przed dylematem: posłuchać sumienia - czy nie? Jak często nasze sumienie jest w rozterce? Czy postąpić wbrew własnemu sumieniu? Może lubimy się - sami przed sobą tłumaczyć "wyższymi racjami", które pozwalają nam "zawiesić działanie sumienia"? Czy zdarzają się sytuacje, kiedy robimy coś wbrew sumieniu? Jakie to sytuacje? Czy Państwo coś kiedyś gryzło... np. SUMIENIE? Kiedy i jakie to sumienie gryźć?

Czy odezwało się kiedyś? Czy już było tym sumieniem pouczynkowym? A może przeduczynkowe powstrzymało kiedyś przed czymś, co mogło się dla nas źle skończyć? Psycholog dr Łukasz Kaczmarek z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza powiedział nam, dlaczego człowiek postępuje wbrew własnemu sumieniu.

Sumienie działa pod presją grupy - twierdzi Natalia Olkiewicz, etyk. Działamy zgodnie z sumieniem, żeby nie wypaść z grupy, żeby dorównać innym.

Mówi się o sumieniu zwykłego obywatela, o sumieniu samorządowca, a wiec człowieka zaufania społecznego. Zajrzeliśmy też do sumienia, to znaczy - do zakładu małego przedsiębiorcy! - w jego rodzinnej firmie. Zastanówmy się też nad sumieniem obywatela, podatnika czyli sumienie działa w rozliczeniach z instytucją państwa, z urzędem, np. podatkowym?

Przykład: obywatel uważa, że system podatkowy jest niesprawiedliwy i unika płacenia podatków, może decyduje się na to dlatego, że uważa to za niezbędne do przetrwania, przeżycia np. jego firmy... czy w takich sytuacjach obywatel musi przezwyciężyć swoje sumienie? Czyli żeby przeżyć - trzeba oszukiwać? Czy i dzisiaj tak właśnie patrzymy na instytucję państwa i wówczas sumienie nie przeszkadza nam w podejmowaniu decyzji, żeby to państwo i jego urzędy oszukać?

Zastanówmy się nad rolą sumienia ludzi zaufania społecznego. Hasło: sumienie w samorządach! Radny - najstarszy, zarazem długoletni radny miejski Środy Wielkopolskiej, rolnik, posiadacz prężnego gospodarstwa - powiedział nam o tym, jak omijanie sumienia przez ludzi rodzi złe, niezdrowe, nawet patologiczne sytuacje i zachowania tych, którym zaufali wyborcy, czyli - inni ludzie:

Dlaczego nie warto omijać sumienia, jeśli się je ma? Cóż więc by było, gdyby większość z nas zawieszała działanie sumienia! Strach pomyśleć....