Utorował drogę polskiemu jazzowi. 95 lat temu urodził się Krzysztof Komeda

95 lat temu urodził się Krzysztof Komeda, kompozytor i pianista, uznawany za pioniera nowoczesnego jazzu w Polsce. W ciągu kilkunastu lat stworzył muzykę do ponad 60 filmów polskich i zagranicznych, w tym słynną "Kołysankę" do obrazu "Dziecko Rosemary" Romana Polańskiego. Jako muzyk jazzowy wniósł istotny wkład w ukształtowanie się oryginalnego stylu nazwanego "polską szkołą jazzu", a ta z kolei wywarła wpływ na rozwój międzynarodowej sceny jazzowej, zwłaszcza awangardy lat 70. XX wieku. Zmarł w 1969 roku, wskutek obrażeń po wypadku, na kilka dni przed 38. urodzinami.

Naukę gry na pianinie rozpoczął jako kilkulatek. Był absolwentem szkoły muzycznej w Poznaniu. Wybrał jednak zawód lekarza. Z wyróżnieniem ukończył poznańską Akademię Medyczną i rozpoczął pracę w klinice laryngologicznej. Jednocześnie, pod pseudonimem "Komeda", zajmował się jazzem, który wówczas w systemie komunistycznym był muzyką źle postrzeganą. Kiedy zrezygnował z pracy w szpitalu, by zamieszkać w Krakowie i całkowicie poświęcić się muzyce, jego współpracownicy nie dowierzali tej informacji.

W 1956 roku odniósł sukces na I Festiwalu Jazzowym w Sopocie. Od tej pory Komeda Sextet był pierwszą polską grupą jazzową grającą muzykę nowoczesną, a jego nowatorskie wykonania utorowały drogę dla jazzu w Polsce. Wraz z saksofonistą Janem Ptaszynem Wróblewskim i wibrafonistą Jerzym Milianem sextet wykonywał jazz nawiązujący do tradycji europejskich. Współpracował z grupą Melomani, którą tworzyli głównie Jerzy "Duduś" Matuszkiewicz, Andrzej Trzaskowski i Witold Kujawski.

W 1958 roku Komeda napisał muzykę do etiudy filmowej "Dwaj ludzie z szafą" Romana Polańskiego, która zajęła trzecie miejsce na Międzynarodowym Konkursie Filmów Eksperymentalnych brukselskiej wystawy EXPO. Później zilustrował muzycznie inne filmy Polańskiego, między innymi "Matnię" i "Nóż w wodzie". Napisał też muzykę do obrazów: "Do widzenia, do jutra" Janusza Morgensterna, serialu "Klub profesora Tutki" Andrzeja Kondratiuka, kilku filmów Jerzego Skolimowskiego, a także do "Niewinnych czarodziejów" Andrzeja Wajdy oraz obrazu "Prawo i pięść" w reżyserii Jerzego Hoffmana i Edwarda Skórzewskiego, z którego pochodzi słynna ballada "Nim wstanie dzień" wykonywana przez Edmunda Fettinga.

W 1968 roku Krzysztof Komeda wyjechał do Stanów Zjednoczonych, by pracować nad muzyką do "Dziecka Rosemary". W grudniu tego samego roku uległ wypadkowi podczas spaceru z Markiem Hłaską w Los Angeles. Przewieziony do kraju przez żonę Zofię, 18 kwietnia 1969 roku, zmarł kilka dni później, 23 kwietnia. Został pochowany warszawskich Powązkach.