Poniżej pełny zapis rozmowy:
Roman Wawrzyniak: Lustro wody ma docelowo osiągać powierzchnię ponad 15 hektarów. Jakie to ma znaczenie dla rolników?
Bogdan Kemnitz: To jest rejon gdzie opadów jest najmniej w Polsce. 550 milimetrów tylko, przy czym ostatnie lata są jeszcze trudniejsze, tych opadów brakuje, w tej chwili panuje na terenie gminy susza, dziesiątki gmin składają wnioski o pomoc w związku z tą trudną sytuacją.
To pokazuje jak potrzebny jest zbiornik. On nie jest jeszcze zapełniony wodą, ale miejmy nadzieję, że to się uda. Jakie znaczenie będzie miał ten zbiornik?
Na pewno się uda, dlatego, że w tej chwili sytuacja jest rzeczywiście krytyczna, natomiast generalnie w przeciągu roku oczywiście wody płyną tą rzeczką, także ona się zapełni, pytanie pada bardzo często, dzisiaj je na przykład też słyszałem, o to kiedy. Oczywiście tego jeszcze dzisiaj nie wiemy. Wszystko zależy wyłącznie od pogody, nawet słyszałem tutaj od fachowców, którzy zajmują się budową takich zbiorników, że taki zbiornik potrafi się nawet w ciągu jednej doby zapełnić, jeżeli są bardzo intensywne opady, taki przypadek jeden z panów pracujących w tym zakresie doświadczył, także takie coś jest też możliwe. Ale liczymy się z tym, że to może trwać znacznie dłużej.
Ale nie tyle ile oczekiwaliście na tę inwestycję.
Na pewno nie. Oczekiwaliśmy ponad 30 lat, tak się składa, że gmina rozpoczęła działania w tym kierunku już w 1991 roku, kiedy to wprowadziliśmy do planu zagospodarowania przestrzennego gminy właśnie taki obiekt i od tego czasu prowadzimy starania, początkowo samodzielnie regulując stosunki własnościowe wokół tego zbiornika.
To było pewnie kluczem.
Tak, bo zwykle jest to spory problem, jeżeli chodzi o wywłaszczenia, takie sprawy, natomiast doprowadziliśmy do tego, że wszystkie grunty, które były potrzebne do tej budowy, to jest powierzchnia około 22 hektarów, które zajmuje zbiornik jako całość, te wszystkie grunty stały się gruntami Skarbu Państwa z takim zapisem, że jak tylko będzie rozpoczynała się budowa, to te grunty zostaną przekazane na potrzeby tej budowy. No i tak się po wielu latach stało.
Czy to będzie zbiornik przepływowy podobnie jak na przykład poznańska Malta, czy raczej zalewowy?
To jest zbiornik przepływowy, taką funkcję pełni rzeczka Męcina.
Chciałem zapytać o czystość wody w Męcinie. Czy gmina wie co do niej wpływa i czy wody z pól nawożonych jednak jakby nie było nawozami nie będą zanieczyszczać jednocześnie tego zbiornika, z którego jak mniemam będą pewnie chcieli też mieszkańcy korzystać?
Na pewno nie jest komfortową sytuacją to akurat, że ten zlewnia rzeczki obsługuje tereny rzeczywiście rolnicze. To nie są lasy, to nie są jakieś powiedzmy tego typu obszary, tylko to są grunty rolne, gdzie niestety na pewno będą nawozy i tak dalej, natomiast myślę, że istotne jest to, że została w tym obszarze uporządkowana gospodarka ściekowa.
Czyli jakąś kontrolę nad tym macie?
Tak. Już ścieki nie mają prawa się tam znaleźć, bo dobiega końca budowa pewnych obszarów kanalizacji, także pod tym względem będzie bezpiecznie.
Czy ten zbiornik będzie docelowo zarybiany? Jak on w ogóle jest zbudowany?
16 hektarów lustra wody, przeznaczenie w tym momencie to jest inwestycja rolnicza, więc typowo na potrzeby rolnictwa, zakłada się, że można przy użyciu tej wody podlewać okoliczne pola, ale jego funkcja główna będzie polegała na tym, że ustabilizuje poziom wód gruntowych na wyższym poziomie niż to ma miejsce obecnie, przez to, że właśnie zatrzyma tę wodę na ten okres, kiedy będzie niedobór opadów, można powiedzieć, że poprzez system rowów i drenażu, utrzymując tą wodę na wyższym poziomie, zasilimy duże obszary gruntów w wodę.
Co tam zostało położone?
Jest wykonana zapora o długości około 80 metrów. To jest położone w Tulcach około 70 metrów od ulicy Średzkiej, a więc widokowo też bardzo ładnie będzie to widoczne z terenów zamieszkałych. Została wykonana czasza zbiornika poprzez pogłębienie, wyrównanie skarp.
Czy ta infrastruktura techniczna będzie pozwalała na przykład za kilka lat wodę zatrzymać, wyczyścić zbiornik, tak jak z Maltą czasem w Poznaniu?
Tak. Zapora jest tak wykonana, że oczywiście można wodę w każdej chwili spuścić ze zbiornika i wykonać pracę konserwacyjne.
To jest inwestycja z tego co mi wiadomo Wód Polskich, ale nie tylko ma zadanie zapewnienia tej retencji, zbierania wody na suszę i tak dalej, ale także ma pojawić się wokół tego zbiornika infrastruktura rekreacyjna. Czy już coś zostało zrobione? Jakie są plany?
Sama inwestycja jak powiedziałem jest prowadzona ze środków, które są przeznaczone na potrzeby rolnictwa, więc wszystko to co zostało wykonane służy tym funkcjom, wprawdzie jest już wkoło tego zbiornika wykonana droga serwisowa, która jest jednocześnie ścieżką, która już może w tej chwili być wykorzystywana jako miejsce spacerowe, natomiast docelowo to już jest zadanie po naszej stronie, zamierzamy teren wokół uatrakcyjnić i przygotować do funkcji rekreacyjnych. Taka funkcja jest również zapisana docelowo przy tym zbiorniku, natomiast musimy zacząć od tego, że musimy pozyskać grunt, tu jesteśmy o tyle w dobrej sytuacji, że jest to grunt Skarbu Państwa, także już takie rozmowy były prowadzone wcześniej, jest też wniosek złożony, czekamy na odpowiedzi, liczymy, że tutaj problemów nie powinno być, jako że jest to funkcja społeczna, która jest zapisana gdzieś też w odpowiednich przepisach, które zezwalają w takim przypadku na przekazanie nieodpłatnie takiego terenu gminie. Już opracowaliśmy pewną koncepcję zagospodarowania, też jest program unijny już przygotowywany w ramach zintegrowanych inwestycji terytorialnych w obszarze funkcjonalnym miasta Poznania, gdzie są także wydzielone pewne środki na sprawy klimatyczne, w tym przypadku dotyczy to zalesień i nasz temat jest również już umieszczony w tym programie, liczymy, że te środki będą możliwe do uzyskania w przeciągu powiedzmy roku czy dwóch i będzie można rozpoczynać pewne działania.
Mówi pan, że jest opracowana pewna koncepcja, proszę więc zdradzić co tam się ma znaleźć?
Przede wszystkim zalesienie i to chodzi nie tyle o las, co o kompleks parkowy, w tym kompleksie parkowym wszelkie urządzenia jakie sobie możemy wyobrazić, które są w takich miejscach, a więc place zabaw, parki linowe, miejsca grillowania, nawet jakiś tam taki plac przewidujemy koncertowy, chcemy wybudować też przy tej okazji w przyszłości duży kompleks sportowy, składający się z kilku boisk, z zapleczami odpowiednimi takimi, że nawet mogłyby kluby z zewnątrz przyjeżdżać i w tym miejscu trenować, a na co dzień przez cały rok oczywiście nasze kluby i szkoły. Też mogły różnego rodzaju się odbywać w tym miejscu imprezy, przewidujemy również, że w przyszłości dom opieki dla seniorów byłby usytuowany wśród zieleni, także myślę, że tutaj pomysłów będzie dużo więcej, to jest tylko koncepcja wstępna.
Ale od czegoś trzeba zacząć. Gdyby ta koncepcja miała być zrealizowana jak najszybciej, to czy policzyliście już ile może to kosztować?
Nie da się policzyć. Nie chciałbym ryzykować, bo kiedyś nam się wydawało, że zbiornik retencyjny powstanie szybko, natomiast minęło 30 lat.
Sam zbiornik kosztował 22 miliony złotych.
Tak. Są dzisiaj można powiedzieć zupełnie inne warunki, bo rzeczywiście te prace ruszyły takim dość wartkim tempem w ciągu ostatnich kilku lat, bo poprzednio ciągle tam gdzieś jakieś przeszkody stawały na drodze, także oczywiście sprawy, o których mówię, to są dziesiątki milionów i to tak przy budżecie gminy Kleszczewo nie są łatwe sprawy jakby się wydawało.
Nie od razu Kraków zbudowano. Ważne, że jest jakaś koncepcja, jest plan, on całkiem ciekawie brzmi, myślę, że jak też będzie ta wizja właśnie przedstawiona mieszkańców, to też mobilizacja będzie większa do tego, żeby tą wizję realizować po prostu krok po kroku.
Tak jest tak. Różne oczywiście możliwości mamy wykonywania takich zadań. Nie wszystko musi robić gmina.
Tego życzę, żeby to się udało, bo gmina Kleszczewo jest taką gminą prawda, która chyba ma dużo napływowych nowych mieszkańców.
Prawda, jeżeli chodzi o gminę Kleszczewo jesteśmy na 10. miejscu pod względem tempa przyrostu mieszkańców, a więc tych mieszkańców przybywa do nas bardzo dużo i w związku z tym potrzeby też są właśnie takie między innymi jak rekreacja. Poza tym jest to miejsce położone na granicy Poznania w pobliżu dużych gmin jak Swarzędz, Kórnik, także na pewno zainteresowanie tymi terenami będzie duże, zarówno ze strony mieszkańców, wszystkich osób, które by korzystały jak i inwestorów, którzy potencjalnie też mogą w tym w tym miejscu inwestować.
A póki co zostaje mieszkańcom i nam wszystkim pewnie modlić się o porządny deszcz.
Tak jest i tak wyglądamy, patrzymy w niebo, jak się żniwa skończą, żeby spadły deszcze i zasiliły nasz zbiornik.